Harmonisch en mysterieus

Het Drents Museum in Assen laat zo’n honderd schilderijen en tekeningen zien van Matthijs Röling (1943). Een selectie uit een pas verkregen particuliere schenking. Stillevens, (zelf)portretten, naakten en mythische voorstellingen. Harmonische composities met een verstilde, mysterieuze sfeer. Röling stond aan de wieg van het Noordelijk Realisme en was docent aan de Kunstacademie Minerva in Groningen. Hij maakte samen met Wout Muller in het noorden van het land monumentale wand- en plafondschilderingen. Röling schildert al jaren niet meer.

Info: In dank aanvaard: Matthijs Röling

Advertenties

Duister en onheilspellend

Op de valreep nog bezocht. En daar heb ik zeker geen spijt van. Fascinerend. De schilderijen van Raquel van Haver in het Stedelijk Museum. De jonge Amsterdamse kunstenares (29) verbeeldt op een expressieve manier haar ervaringen in de Amsterdamse Bijlmermeer, waar ze woont, en haar verblijf in de krottenwijken en achterbuurten van megasteden in de Caraïben, Afrika en Latijns-Amerika. Ze trok in Lagos op met georganiseerde bendes van teenagers en straatkinderen. De directe aanleiding voor de kunstwerken. In vier kabinetten is elk één schilderij te zien en nog eens drie in een grotere zaal. Waaronder het imposante We do Not sleep as we Parade all Through the Night…, dat iets weg heeft van een Laatste Avondmaal. Met ervoor een speciaal ontworpen zwart podium. Want op haar schilderijen is erg veel te zien. Je moet er pal voor gaan staan. Groepen mensen die samen eten, drinken, dansen en muziek maken. Gezichten, armen en benen zijn weergeven met dikke, kleurrijke heuvels verf. Er zijn kralen te zien, sigarettenpeuken, echt haar, dopjes van bierflessen en zelfs een aantal condooms. De schilderijen hebben iets duisters, onheilspellend. Het doet soms een beetje denken aan de Duitse expressionisten Otto Dix en Max Beckmann. Prachtig!

Info: Raquel van Haver – Spirits of the Soil

Hattem geschilderd en getekend

Eind negentiende eeuw trokken veel schilders naar Hattem. De Kampense schilder Jan Voerman was er in 1889 gaan wonen. Het Hanzestadje aan de IJssel was ook bekend door de kostscholen voor kinderen van rijke burgers. Befaamd waren de tekenmeesters. Zoals Gerrit Jan Scheurleer die vijftig jaar lang tekenlessen gaf aan de Franse School. Veel bekende kunstenaars legden Hattem op doek vast. Het Voerman Museum laat de mooiste werken zien. Het meeste indruk maken de romantische schilders Cornelis Springer, Adrianus Eversen en Eduard Alexander Hilverdink. Wandel je vervolgens door het prachtige Hanzestadje zijn sommige plekken amper veranderd. Zoals het Kerkplein, de Kerksteeg, de Adelaarshoek en de veertiende-eeuwse Dijkpoort. Maar dan nog wel zonder de kap- en hoektorentjes die de architect Pierre Cuijpers later aanbracht.

Info: Pittoresk Hattem – getekend en geschilderd door bekende kunstenaars

Kunstschatten uit bedrijven

Singer Laren laat honderdvijftig kunstwerken zien uit bedrijven. Zoals grote banken, verzekeraars, overheidsinstellingen en ziekenhuizen. Een overzicht van 75 jaar Nederlandse kunst. Ingedeeld in acht thema’s. Met schilderijen van Lucebert, Karel Appel, Armando, Pyke Koch en Carel Willink. Maar vooral  bijzondere werken van hedendaagse kunstenaars. Uitgevoerd in verschillende materialen. Folkert de Jongs imposante beeldengroep van piepschuim. De cirkels van zand, die lijken te draaien, op kopieën van Spinoza’s Ethica van Job Koelewijn. Esther Tielemans gekleurde ruimtelijke werk van multiplex. De grappige tafel van rubber met vijf vliegen van Tom Claasen. Guido Geelens Laocoöngroep van brons en bladgoud.  En de kleurrijke met acrylgaren geweven blokken van Rafaël Rozendaal. In een aparte zaal is te zien hoe sommige kunstwerken in de bedrijvencollecties terecht zijn gekomen en waar ze zich precies bevinden. Met een amusante brief over het prachtige vrouwenportret van Marlene Dumas.

Info: Out of Office – Kunstschatten uit bedrijven

Een ode aan Evert Thielen

Hij is er geboren en heeft er maar een jaartje gewoond. Maar het Limburgs Museum in Venlo pakt uit met een grote overzichtstentoonstelling van Evert Thielen (1954). Een buitenbeentje. In een tijd dat abstractie de boventoon voerde, bleef hij figuratief schilderen. Kant-en-klare verf is voor Thielen taboe. Hij maakt de verf uit pigmenten. Zoals de schilders in de zestiende en zeventiende eeuw. Gebruikt onder meer eieren als bindmiddel, een grondverf van krijt en dierlijke lijm en schildert op panelen van dunne lagen geperst mahoniehout. Thielen is vooral bekend van zijn veelluiken, een vorm van totaaltheater. Een slinger van beelden uit verleden, heden en toekomst. Met erg veel details geschilderd. Er zijn er zes te zien. De Schilderkunst (1982), De Schepping (1992), Unified (1996), Het Verlangen (2002) en de onvoltooide veelluiken Bellenhof en Amerloo, dat tijdelijk te zien is met in geopende toestand alleen de ondertekening. Het openen en sluiten van de veelluiken gebeurt onder enorme belangstelling. De zalen puilen uit. Indrukwekkend. Behalve de veelluiken zijn er ook portretten, stillevens, landschappen en genrestukken te zien. Vooral de kleinere panelen met vrouwen zijn erg fraai. Ontroerend, mysterieus en dromerig. In het voormalige postkantoor naast het Limburgs Museum zijn nog veel tekeningen te zien. Twee enorme schetsen van het veelluik Amerloo zijn hier de blikvangers. Ook wordt er ingegaan op de werkwijze van Thielen.

Info: 50 Jaar Thielen – De ogen van de meester

Kleurrijke landschappen

Het is een kleurenspektakel. De tentoonstelling The Joy of Nature in het Van Gogh Museum in Amsterdam. De landschappen uit Yorkshire van de 81-jarige David Hockney spetteren van de muren.  Grote schilderijen, opgebouwd uit verschillende panelen. Maar ook aquarellen en prachtige houtskooltekeningen. Een inspiratiebron voor Hockney is Vincent van Gogh, waarvan ook een aantal landschappen te zien zijn. De felle kleuren, ruimtelijkheid en eenvoudige composities zijn duidelijke overeenkomsten. Maar het is toch vooral een Hockney-show. De Engelse kunstenaar experimenteert graag. Speciaal zijn de grote tekeningen gemaakt op een iPad en afgedrukt op papier. En de twee schilderijen in een ‘opengeklapt perspectief’, zoals De weg naar York door Sledmere. Ik heb op zich niet zoveel met landschappen, maar dit is volop genieten.

Info: The Joy of Nature. Hockney – Van Gogh

Vijftig cruciale kunstwerken

De vijftig meest toonaangevende Nederlandse kunstwerken vanaf 1968. Het is een ambitieuze tentoonstelling in Museum De Fundatie in Zwolle. Samengesteld door kunstcriticus Hans den Hartog Jager. Schilderijen, sculpturen, foto’s, films en installaties. Met ‘klassiekers’ zoals de films van Jeroen Eisinga, die zijn gezicht laat bedekken door bijen en de ijsbreker van Guido van der Werve. Of Rineke Dijkstra’s fraaie foto’s van moeders met hun pasgeborene kind. Niet alle kunstwerken zijn even interessant. En de teksten zijn soms een beetje hoogdravend. Maar voor iedere kunstliefhebber zit er wel wat interessants bij.  Ik was onder de indruk van de schilderijen van Marlene Dumas en Erik Andriesse. De gevouwen kubus van Carel Visser en de loopbrug met teksten van Henk Fisch zijn breekbare pareltjes. Je blijft kijken naar de voorwerpen in Guido Geelens sculptuur van rood gebakken klei. Net als naar het enorme ‘schilderij’ van Michael Tedja op de bovenste verdieping. En erg grappig zijn de wachtende biggetjes van het kunstenaarscollectief Seymour Likely.

Info: Vrijheid – De vijftig Nederlandse kernkunstwerken vanaf 1968