De Snuffelaer en zijn beestjes

Ik had nog nooit van hem gehoord. Otto Marseus van Schrieck (1620-1678). Hij schilderde bosgrondstillevens. De Snuffelaer was zijn bijnaam. Altijd op zoek naar beestjes en bijzondere planten en kruiden. In zijn huis in Waterrijk, buiten Amsterdam, hield hij vlinders en levende slangen. Er hangen prachtige schilderijen in het Rijksmuseum Twenthe in Enschede. De oesters, zilveren drinkbekers en het porselein zijn vervangen door springhanen, padden, hagedissen, en vooral vlinders en slangen. Soms zijn er ook exotische dieren te zien, zoals de Zuid-Europese schildpad.

Info: Otto Marseus van Schrieck en de ontdekking van de ‘Bybel der natuure’.

De nietigheid van de mens

Woeste zeeën, hoge watervallen, vulkaanuitbarstingen, storm, onweer en diepe ravijnen. De mens is er kansloos tegen. Het wordt fraai in beeld gebracht in de hoofdzaal van de tentoonstelling De Romantiek in het Noorden in het Groninger Museum. Onbekende Scandinavische en Duitse schilders. Enorme doeken. De enige Nederlander die mee kan in dit schildersgeweld is Wijnand Nuijen, met het prachtige Schipbreuk op een rotsachtige kust. Maar de expositie heeft meer fraaie romantische schilderijen te bieden. Landschappen met religieuze tekens, maangezichten, werken met hemels licht en eenzame kunstenaars in het landschap. Met onder meer negen werken van Caspar David Friedrich. Helaas niet zijn absolute topwerken. En ook de Nederlandse romantici. Bekende schilderijen van Andreas Schelfhout, Gerard van Nijmegen, Barend Cornelis Koekoek en Johannes Christiaan Schotel. Een hoogtepunt zijn de vier schilderijen van William Turner. In het begin het enorme Zuidelijke landschap met aquaduct en waterval. De drie schilderijen aan het einde zijn de Romantiek al een beetje voorbij. De verftoetsen, de kleuren. Een genot om te zien.

Info: De Romantiek in het Noorden – van Friedrich tot Turner

Rembrandts Meesterleerlingen

Een erg boeiende dubbeltentoonstelling over Govert Flinck (1615-1660) en Ferdinand Bol (1616-1680). Ze waren, na elkaar, leerling van Rembrandt. Schilderden de eerste jaren in zijn stijl. Later werden hun schilderijen gladder en kleurrijker. In Museum Het Rembrandthuis komen de leertijd en de eerste jaren als zelfstandig meester aan bod. Ook zijn er de etsen van Ferdinand Bol te zien. Van Flink zijn er geen bekend. De mooiste schilderijen hangen in het Amsterdam Museum. Portretten van kinderen en rijke Amsterdammers, maar ook regenten- en historiestukken. De schilderstijl van Govert Flinck is veelzijdiger. De composities zijn meer uitgebalanceerd. Ferdinand Bol is technisch gezien de iets betere schilder. Maar vooral de portretten van beide schilders zijn een lust voor het oog.

Info: Ferdinand Bol en Govert Flinck – Rembrandts Meesterlingen

Schilderijen met schimmen

Een prachtige tentoonstelling van de Duitse kunstenaar Uwe Poth in Museum Het Valkhof in Nijmegen. Kleurrijke doeken waar schimmen uit opdoemen. Portretten van personen die hij heeft ontmoet, maar ook oude meesters. In Het grote geluk, zijn Dürer, Rafaël en ook de schilder zelf herkenbaar. Erg mooi is het portret van Het meisje met de rode hoed. Dikke klodders verf worden afgewisseld met transparantere lagen. Bijzonder zijn de bijna abstracte schilderijen, geïnspireerd door De Goddelijke Komedie van de 14de-eeuwse dichter Dante. Ook de reizen naar Italië en Duitsland zijn een belangrijke inspiratiebron. Zoals 140 vierkante schilderijen, vol kleur, na het zien van Het Pantheon in Rome met zijn 140 cassetten in het plafond. Of de One hour series. De zestig tekeningen, gespoeld in een rivier of fontein, zijn elk in precies één minuut gemaakt. Op de expositie zijn delen uit de Noord-Duitse stad Greifswald, Rome en Venetië te zien. Een tikkeltje uit de toon valt zijn enorme, getekende vierluik De Tuin der Lusten. Maar je blijft er wel naar kijken. Met De Nijmeegse Waalbrug en de toren van de Stevenskerk. Niet zo vreemd, want Uwe Poth heeft al jaren een atelier in de Waalstad.

Info: Uwe Poth – Land in zicht